Muziekverhalen: Ros Serey Sothea
In de jaren zestig en zeventig had Cambodja een van de meest toonaangevende en bloeiende rockscènes ter wereld. Toen de eerste golf van Amerikaanse rock-'n-roll eind jaren vijftig ten einde liep, ontving het land zijn eerste geïmporteerde platen van artiesten als Elvis Presley, Chuck Berry en Little Richard. Pas toen de Vietnam oorlog escaleerde, werden pop- en rock platen gedraaid op de radio van de Amerikaanse strijdkrachten. In die explosie kwam Ros Serey Sothea naar voren als misschien wel het meest unieke en bijzondere talent van het genre.
Sothea, geboren in de provincie Battambang in Cambodja, bezat alle kwaliteiten die traditionele Cambodjaanse zangers hadden. Maar het was haar bereidheid om te experimenteren die haar hielp naam te maken. Samen met haar mede-vooruitstrevende collega Sinn Sisamouth nam het duo een aantal populaire ballades op die hen in heel Cambodja bekendheid bezorgden. Sothea was een zeldzaam voorbeeld van een artiest die in beide werelden thuis was, haar traditionele ballades en filmoptredens maakten haar tot een beroemde ster, maar haar meer vooruitstrevende werk maakte haar tot een underground heldin binnen het opkomende genre van de Cambodjaanse rock. Gedurende haar relatief korte carrière nam Sothea een aantal nummers op die grenzen aan psychedelische rock, garagerock en zelfs protopunk.
Toen Pol Pot in 1975 aan de macht kwam, begon de Rode Khmer Cambodja om te vormen van een uitgestrekte stedelijke constitutionele republiek tot een agrarische socialistische samenleving. Met steun van de Chinese Communistische Partij vermoordde de Rode Khmer dissidenten en alle personen die als een bedreiging voor het regime werden beschouwd. Daaronder bevonden zich ook veel populaire zangers en muzikanten. Het is onduidelijk wat er met Sothea is gebeurd na de machtsovername door de Rode Khmer. Het is waarschijnlijk dat Sothea uit haar huis werd geëvacueerd, naar het platteland werd overgebracht en gedwongen werd om als arbeider te werken. Verschillende verhalen gaan ervan uit dat Sothea stierf door overwerk of uithongering.
Hoewel de meeste van haar masterbanden door de Rode Khmer werden vernietigd, hebben vinylplaten met Sothea’s werk de Cambodjaanse genocide weten te overleven. Na haar dood hielp Sothea’s zus, Ros Saboeut, haar nalatenschap nieuw leven in te blazen door voormalige muzikanten die het eveneens hadden overleefd, weer bij elkaar te brengen. Vandaag de dag is Sothea nog steeds een bekende naam in Cambodja, vooral dankzij de meer traditionele liedjes die haar naam dragen. Het is echter haar werk in het rockgenre dat blijft resoneren naarmate de geschiedenis van het land steeds verder wordt herontdekt. Terwijl films zoals de documentaire Don’t Think I’ve Forgotten uit 2015 proberen de verloren rockscène van die tijd terug te halen, blijft Ros Serey Sothea een essentiële en centrale pijler in de geschiedenis van het genre.
Onder is bijgevoegd de documentaire achter het verhaal van het Cambodjaanse verlies van de Rock n’ Roll.
